Rok dwa tysiące dwudziesty szósty to bez wątpienia moment absolutnie przełomowy dla całej branży elektromobilności w Polsce i na świecie. Przez wiele lat pojazdy na prąd uchodziły za luksusowe gadżety, na które mogli pozwolić sobie jedynie najzamożniejsi kierowcy lub firmy korzystające z potężnych odliczeń podatkowych. Dziś jednak, śledząc cenniki w salonach, możemy przecierać oczy ze zdumienia. Odpowiedź na pytanie, czy samochody elektryczne tanieją, jest jednoznaczna: tak, i to w tempie, jakiego analitycy motoryzacyjni nie widzieli od dekad.

Ten medal ma jednak dwie strony. Z jednej strony mamy zadowolonych klientów kupujących nowe auta z gigantycznymi rabatami, z drugiej – rosnącą frustrację i załamanie rąk wśród osób, które kupiły elektryka kilka lat temu. W tym wyczerpującym artykule analitycznym rozkładamy na czynniki pierwsze powody drastycznych obniżek, sprawdzamy, kiedy nastąpi ostateczne zrównanie cen z autami spalinowymi, oraz zaglądamy na rynek wtórny, gdzie sytuacja właścicieli pojazdów zeroemisyjnych staje się niezwykle trudna.

Dlaczego nowe samochody elektryczne drastycznie tanieją?

Kiedy jeszcze w dwa tysiące dwudziestym drugim roku ceny aut elektrycznych szybowały w kosmos z powodu przerwanych łańcuchów dostaw i braku półprzewodników, niewiele osób wierzyło w szybką poprawę sytuacji. Obecne obniżki to jednak nie efekt chwilowej promocji, lecz splotu trzech potężnych mechanizmów rynkowych, które na stałe zmieniają zasady gry.

Przełom w kosztach produkcji baterii litowo-jonowych

Najdroższym elementem każdego samochodu elektrycznego jest jego akumulator trakcyjny. Przez lata to właśnie on stanowił barierę nie do pokonania w obniżaniu cen. Eksperci z branży wielokrotnie powtarzali, że momentem przełomowym będzie spadek kosztów wyprodukowania jednej kilowatogodziny baterii poniżej psychologicznej granicy stu dolarów amerykańskich.

Dziś, w dwa tysiące dwudziestym szóstym roku, potężna nadpodaż ogniw wyprodukowanych na rynkach azjatyckich oraz spadek cen surowców takich jak lit i kobalt sprawiły, że koszty te drastycznie runęły w dół. Fabryki akumulatorów pracują z gigantyczną wydajnością, co pozwala na tak zwany efekt skali. Tańsza bateria to automatycznie tańszy samochód w salonie, a różnica ta jest wreszcie przenoszona na portfel ostatecznego konsumenta.

Chińska konkurencja i bezpardonowa wojna cenowa

Europa została zmuszona do obniżek przez potężną ofensywę marek z Państwa Środka. Chińscy producenci, tacy jak BYD czy MG, wprowadzili na Stary Kontynent samochody, które oferują świetne parametry techniczne w cenach, z którymi europejskie koncerny początkowo nie potrafiły konkurować.

Aby nie stracić udziałów w rynku, giganci tacy jak Volkswagen, Stellantis czy Tesla musieli przystąpić do brutalnej wojny cenowej, tnąc marże niemal do zera. W efekcie, klient wchodzący dziś do salonu ma przed sobą ofertę pojazdów tańszych o kilkanaście, a nierzadko kilkadziesiąt tysięcy złotych względem cenników sprzed zaledwie kilkunastu miesięcy.

Wyczerpanie budżetów na dopłaty i reakcja dealerów

Polski rynek mierzy się obecnie z jeszcze jednym, bardzo specyficznym zjawiskiem. Popularne programy rządowych dopłat (takie jak wyczerpany program wsparcia) praktycznie zakończyły swoje działanie, co początkowo wywołało panikę i drastyczny spadek zamówień.

Jak zareagował wolny rynek? Sieci dealerskie największych marek wzięły ciężar dopłat na własne barki. Autoryzowani sprzedawcy wprowadzili tak zwane „dotacje własne”, oferując klientom rabaty wynoszące równe dwadzieścia tysięcy złotych lub więcej, niezależnie od formy finansowania. Sprawia to, że nawet bez pomocy państwa, finalna cena na fakturze za nowy pojazd elektryczny staje się niezwykle atrakcyjna.

Zrównanie cen ze spalinówkami – historyczny moment

Analitycy motoryzacyjni od dawna zapowiadali tak zwany moment parytetu cenowego – chwilę, w której koszt zakupu auta elektrycznego zrówna się z kosztem zakupu jego spalinowego odpowiednika o podobnej mocy i wyposażeniu.

Wszystko wskazuje na to, że rok dwa tysiące dwudziesty szósty jest właśnie tym historycznym okresem dla wielu segmentów. Kiedy nałożymy na siebie rosnące ceny aut spalinowych (wynikające z konieczności spełniania rygorystycznych norm emisji spalin i dodawania układów miękkiej hybrydy) oraz drastycznie spadające ceny elektryków, wykresy wreszcie się przecinają. Wybór samochodu na prąd nie wiąże się już z koniecznością dopłacania potężnej „kary” za bycie ekologicznym.

Ciemna strona obniżek, czyli dramat na rynku wtórnym

Podczas gdy osoby kupujące nowe pojazdy z salonu zacierają ręce, nad rynkiem aut używanych zebrały się czarne chmury. Agresywne obniżki cen nowych modeli wywołały prawdziwe trzęsienie ziemi, którego ofiarami stali się dotychczasowi posiadacze elektryków.

Utrata wartości szybsza niż w autach spalinowych

Używane samochody elektryczne tanieją obecnie znacznie szybciej niż klasyczne pojazdy z silnikami benzynowymi czy Diesla. Zgodnie z najnowszymi analizami rynkowymi, trzyletni samochód na prąd potrafi stracić na wartości nawet o dwadzieścia sześć punktów procentowych więcej niż porównywalny model spalinowy w tym samym czasie.

Mechanizm ten jest brutalnie prosty. Jeśli nowy model w salonie potaniał z dnia na dzień o trzydzieści tysięcy złotych i zyskał lepszą, bardziej wydajną baterię, nikt nie zapłaci wysokiej ceny za auto trzyletnie, pozbawione gwarancji i oparte na starszej technologii. Używany elektryk, aby w ogóle znalazł kupca, musi być wystawiony za ułamek swojej pierwotnej wartości.

Problem rosnącej podaży

Sytuację dodatkowo pogarsza fakt, że na rynek wtórny trafia właśnie potężna fala samochodów pochodzących z trzyletnich umów leasingowych, zawieranych w czasach największego boomu na elektromobilność. Klienci indywidualni, obawiając się kosztów ewentualnej wymiany baterii po gwarancji oraz widząc taniejące nówki w salonach, omijają komisy z elektrykami szerokim łukiem. Sprzedaż używanego auta na prąd w uczciwej cenie stała się w tym roku procesem długotrwałym i wymagającym ogromnych ustępstw finansowych ze strony sprzedającego.

Podsumowanie: Kupować teraz czy jeszcze czekać?

Rynek samochodów zeroemisyjnych w dwa tysiące dwudziestym szóstym roku przypomina jazdę kolejką górską. Bez cienia wątpliwości możemy stwierdzić, że samochody elektryczne drastycznie tanieją, a bariera wejścia w świat darmowego ładowania z własnej instalacji fotowoltaicznej nigdy nie była tak niska.

Jeśli planujesz zakup nowego auta z zamiarem użytkowania go przez pięć, siedem lub dziesięć lat, obecne oferty dealerskie i zrównanie cen z modelami spalinowymi sprawiają, że to doskonały moment na wizytę w salonie. Jeśli jednak masz w zwyczaju zmieniać samochody co dwa lata i liczysz na wysoką wartość odsprzedaży, obecna dynamika rynku wtórnego i ogromna utrata wartości powinny skłonić Cię do chłodnej kalkulacji, a najlepiej – do wyboru bezpiecznego wynajmu długoterminowego, który przerzuca ryzyko utraty wartości bezpośrednio na instytucję finansującą.